NGUỒN GỐC - LỊCH SỬ CÂY CÀ PHÊ

29/08/2019 | 1577

Nguồn gốc và lịch sử cây cà phê luôn được người sành cà phê tìm hiểu. Có thể nói, cây cà phê đã có lịch sử được biết và sử dụng trên vài trăm năm.

Nguồn gốc của cà phê vẫn là một bí mật, nhưng có một vài truyền thuyết xung quanh về việc phát hiện ra cà phê. Phổ biến nhất là truyền thuyết về người chăn dê Kaldi được viết bởi William H.Ukers trong cuốn sách của ông.

Description: Hình ảnh có liên quan

Vào năm 850 sau Công Nguyên – Truyền thuyết kể rằng anh chàng chăn dê Kaldi người Êtiôpia một lần để ý thấy đàn dê của mình đùa giỡn một cách đầy hứng khởi trên sườn núi chung quanh một bụi cây có những quả mọng màu đỏ. Qua hôm sau, khi anh thả cho chúng gặm cỏ, đàn dê của Kaldi lại tiếp tục tìm đến sục sạo bụi cây có quả đỏ ấy. Mãi đến tận vài thế kỷ sau, người nông dân Êtiôpia mới bắt đầu gieo trồng và sử dụng những hạt cà phê bằng cách ăn hoặc lên men trong rượu. Như vậy có thể coi rằng nhờ chính đàn dê này con người đã biết được cây cà phê.

Bán đảo Ả Rập

Vùng đất Abysinia – Ngày nay được gọi là Ethiopia rất có thể là quê hương của cây cà phê, nằm ở một điểm hội ngộ giữa Châu Phi và Ả Rập.

Người Ả Rập là những người đầu tiên, không chỉ trồng cà phê mà còn bắt đầu thương mại loại hạt này. Vào thế kỷ thứ 15, cà phê được trồng ở vùng Yeman của Ả Rập. Từ giữa thế kỉ 15 người ta phát hiện ra có thể rang hạt cà phê và sử dụng chúng làm đồ uống và đến thế kỷ 16, nó được biết đến ở Ba Tư, Ai Cập, Syria và Thổ Nhỹ Kỳ.

Ả Rập chính là nơi trồng cà phê độc quyền, họ giao dịch cà phê với những thương lái khác tại thành phố cảng Mocha – tức thành phố Al Mukha thuộc Yemen ngày nay.

Du nhập Châu Âu

Với sự bành trướng của Đế quốc Ottoman (Đế quốc Thổ Nhĩ Kỳ) cà phê càng ngày càng được ưa chuộng hơn. Trong những quán nhỏ ở vùng tiểu Á, Syria và Ai Cập người ta gặp nhau để thưởng thức loại đồ uống kì lạ này. Kể từ năm 1532, các quán cà phê luôn đông nghịt khách. Vào thế kỉ 17 cây cà phê được trồng phổ biến tại các thuộc địa của Hà Lan, đưa nước này thống trị ngành thương mại cà phê.

Description: Hình ảnh có liên quan

Sau đây là các cột mốc lịch sử về cà phê:

1517: Cà phê được biết đến lần đầu tiên ở Constaninopolis.

1554: Quán cà phê đầu tiên ở Châu Âu được mở ở đây bất chấp sự phản đối của nhà thờ.

1645: Quán cà phê đầu tiên của Ý được mở ở Venezia.

1650: Cafe được yêu thích cuồng nhiệt tại Ấn Độ.

1652: Ở London lần lượt xuất hiện các quán cà phê đầu tiên của Vương quốc Anh.

1659:  Ở Pháp những quán đầu tiên được khai trương.

1669: Cafe phổ biến ở Châu Âu.

1672: Tiệm café đầu tiên ở Pháp được mở cửa.

1679: Quán cà phê đầu tiên của Đức được một người Anh mở ở Hamburg.

1683: Wien cũng có quán cà phê đầu tiên (do một người Ba Lan thành lập).

1697: Thuyền trưởng John Smith giới thiệu café với thị trường Bắc Mỹ.

Lịch sử cây cà phê Việt Nam

Cà phê (gốc từ café trong tiếng Pháp) là một loại thức uống màu đen có chứa chất cafeinvà được sử dụng rộng rãi, được sản xuất từ những  hạt cà phê được rang lên, từ cây cà phê. Cà phê được sử dụng lần đầu tiên vào thế kỉ thứ 9, khi nó được khám phá ra từ vùng cao nguyên Ethiopia. Hiện nay nó được trồng trên khoảng 50 quốc gia trên thế giới. Và Việt Nam ta là một trong số những nước rất nổi tiếng về trồng cà phê.

Description: Kết quả hình ảnh cho cây cà phê dầu tiên ở việt nam

Hình ảnh minh họa nguồn gốc cây cà phê Việt Nam

Vào những năm 1857 - 1888, những cây cafe đầu tiên được người Pháp mang đến VN nằm ở Kẻ Sở, Bắc Kỳ với giống cà phê chè (Cafe Arabica), chúng trở thành một trong những cây trồng có giá trị xuất khẩu nhất và đưa nước ta lên vị trí thứ 2 của bản đồ cafe thế giới.

Description: lịch sử phát triển cây cà phê ở Việt Nam

Những năm 1920, người Pháp lúc này đã mở rộng khu vực thuộc địa ở vùng cao, cây cà phê được trồng thêm ở các vùng Phủ Quỳ- Nghệ An, Đắk Lắk, Lâm Đồng

Đến năm 1930 chúng ta đã có 5.900 ha diện tích trồng cà phê và đến những năm 1960-1970 nước ta đã phát triển một số nông trường quốc doanh về cà phê ở các tỉnh phía Bắc như vùng  Sơn La – Tây Bắc.

Đặc biệt ở trong khoảng thời gian này thì vào năm 1964 – 1967 chúng ta có được diện tích trồng cà phê lớn nhất là 13.000 ha.

Năm 1969, nhà máy cà phê hòa tan đầu tiên được xây dựng tại Biên Hòa – Đồng Nai (Nhà máy cà phê Coronel, Q = 80 tấn/năm)

Trong công cuộc cải cách, ngành cà phê đã được quốc hữu hóa, phát triển mạnh tại các tỉnh Tây Nguyên, doanh nghiệp tư nhân được nhân rộng, dẫn đến một sự phát triển đột biến của ngành Công nghiệp chế biến cà phê.

Một số giống cà phê phổ biến ở Việt Nam

Cà phê là một loại cây công nghiệp thuộc họ thiến thảo (Rubiaceae). Trong họ thiến thảo lại chia thành nhiều chi, cây cà phê mà chúng ta đang trồng hiện nay thuộc chi cà phê (Coffea). Không phải toàn bộ các loại cây trong chi cà phê đều chứa caffein trong hạt, thậm chí một số cây còn khác xa với cà phê như cây canh ki na, cây câu đằng…

Hiện nay có 2 dòng cà phê chính:

Robusta (cà phê vối): chiếm 30% sản lượng cà phê thế giới, ở Việt Nam sản lượng cà phê lại chiếm tới 90%. Đây là giống cây được trồng chủ yếu tại VN, cần diện tích lớn, cho năng suất cao giúp nước ta trở thành nước xuất khẩu cà phê vối lớn thứ 2 trên thế giới

Description: Hình ảnh có liên quan

Arabica (Cà phê chè): Hiện nay cà phê chè chiếm 70% sản lượng cà phê trên toàn thế giới, tuy nhiên cà phê chè chỉ được một số ít ở Việt Nam chỉ chiếm 10% sản lượng bởi hầu hết các vùng địa lý đều không đáp ứng được độ cao phát triển cho cà phê chè, dẫn tới sâu bệnh nhiều.

Ngoài ra, còn có Liberia (cà phê mít) với năng xuất và chất lượng không cao nên không được nhiều nơi trồng.

Cây cà phê vối

(Robusta or Canephora)

Cây cà phê chè

(Arabica)

Đặc điểm

Khí hậu nhiệt đới gió mùa.

Độ cao thích hợp 400- 1200m.

Cây có dạng thân gỗ hoặc thân bụi, chiều cao cây từ 7- 8m. Có cây cao đến 10 m.

Cây có tán nhỏ, lá vừa từ 10- 20 cm, lá hình oval màu xanh đậm.

Quả có hình tròn, chứa hai hạt. Hạt nhỏ hơn so với cà phê chè nhưng hàm lượng caffein lớ, đạt 2- 4%.

Lượng mưa tối thiểu trên 1000 mm/năm.

Nhiệt độ thích hợp là 24- 29 độ Cây cà phê vối cần nhiều ánh sáng hơn so với các giống cà phê khác.

Cây có thể cho quả sau 3- 4 năm tuổi và có tuổi thọ từ 20 -30 năm.

Giống sinh trưởng tốt, kháng sâu bênh

Cây cà phê thường được trồng ở những vùng cao nhờ khả năng chịu lạnh cao.

Độ cao thích hợp là 1000- 1500m so với mực nước biển.

Cây có tán lớn, lá nhỏ hình oval, có màu xanh đậm.

Cây trưởng thành có chiều cao từ 4- 6 m, nếu để mọc hoang dã có thể cao 15m.

Quả có hình bầu dục, mỗi quả có hai hạt.

Lượng nước tối thiểu là 2000 mm/năm. Mưa càng nhiều càng tốt.

Nhiệt độ thích hợp là 16- 25 độ C. Cây ưa ánh sáng tán xạ nên cần trồng nhiều cây che bóng.

Cà phế có hương vị ngon, lượng caffein thấp hơn cà phê vối nhưng giá trị cao hơn

Nguồn

https://napoli.vn

https://cubes-asia.com

http://cantata.anvang.vn

https://vi.wikipedia.org


(*) Xem thêm

Bình luận
Gọi ngay : 090 2626 008
Gọi ngay : 090 2626 008